Copyright by VAGB
All rights reserved KVK Brabant 53666399
Peter Bernard Defares
Op 25 november 2010 is Prof. Dr. Peter Bernard Defares, emeritus hoogleraar sociale psychologie en psychosociale
stress, op 81-jarige leeftijd in Driebergen overleden.
‘Op 25 november moest deze sympathieke en gevoelige professor psychologie definitief van ons heengaan. Peter
was een man die van het leven hield. Ondanks zijn ernstige ziekte wilde hij nog zoveel doen. Zijn 81 jaar zag je
hem niet aan. Voor mij, ons was hij de directe collega van prof. Ten Have in de jaren zestig. Studenten zoals ik
(1962-´67) herinneren zijn sterk bij het vak betrokken wijze van college geven. Zijn hoogleraarschap aan de
universiteit van Wageningen betekende voor de ontwikkeling van de psychologie daar een geweldige stimulans.
Hij was een man begenadigd met een uitstekend verstand, het cum laude afstuderen en promoveren lieten dit
zien. Op het terrein van het trauma- en stressonderzoek heeft hij baanbrekend werk verricht. Daarmee heeft hij
zijn ervaringen als jongen van 13-16 jaar in een Japans gevangenenkamp in het toenmalige Nederlands Indië
waarschijnlijk trachten te verwerken. Hij was in hetzelfde kamp als zijn vader ondergebracht en wist diens leven
met het geven van eten dat voor hemzelf was bestemd, te redden. Na het vertrek van Ten Have heeft hij een
actieve rol gespeeld in de democratische bestuursstructuur van de subfaculteit andragologie en was de eerste
voorzitter van het paritair samengestelde Algemeen Bestuur van het IWA in 1970 - 1971.
De andragologie droeg hij een goed hart toe. Zelfs tijdens zijn ziekte bleef hij beschikbaar voor overleg, lezingen
of gewoon een goed gesprek.
Binnen de kring van zijn familie en vrienden werd hij zeer gewaardeerd en lief gehad. De vele toespraken tijdens
de crematieplechtigheid van 3 december laten daar geen twijfel over bestaan.
Wij, de psychologie en de andragologie kunnen het heengaan van Peter ten zeerste betreuren.’ (citaat van Prof.
dr. René A.C. Hoksbergen, emeritus hoogleraar adoptie).
De toespraak van goede vriend en collega van Peter Defares, Prof. Dr. Jan van der Ploeg vindt u hier. De toespraak
van Dr. Henk Jan Kater is hier te vinden.
Academische Carrière
Peter Defares studeerde sociale psychologie aan de Universiteit van Amsterdam en psychologie aan de Rijks
Universiteit Groningen. Beide studies rondde hij respectievelijk in 1955 en 1961 cum laude af. Ook zijn dissertatie
‘Basic dimensions of Interpersonal Relations’ (Grondvormen van menselijke relaties) in 1963 werd cum laude
beoordeeld.
Van 1963 tot 1975 bekleedde hij diverse functies bij diverse universiteiten wat uiteindelijke leidde tot een
benoeming tot hoogleraar Psychologie bij de Landbouw Universiteit Wageningen in 1975.
In 1985 accepteerde hij de functie van bijzonder hoogleraar Psychosociale Stress in Problematische
Opvoedingssituaties aan de Universiteit van Amsterdam.
Zijn werk aan de Universiteit Wageningen en de Universiteit van Amsterdam was vooral gewijd aan empirische
studies op het gebied van sociale, psychofysiologische en persoonlijkheidsdeterminanten ten aanzien van
stressreacties.
In 1980 was hij lid van het Netherlands Institute for Advanced Study in the Humanities and Social Sciences (NIAS)
in Wassenaar. Hij werkte toen nauw samen met verschillende gerenommeerde Amerikaanse wetenschappers, zoals
Irving Janis, Charles Spielberger, Irwin Sarason and Paul Crossman. Deze samenwerking resulteerde in
verscheidene wetenschappelijke artikelen. Peter Defares was tevens co-auteur bij twee Volumes (Vol. XI and XII)
of the Stress and Anxiety Series onder editie van C.D. Spielberger en I. Sarason, gepubliceerd door Hemisphere,
Washington D.C.
In 1978 werd Peter Defares door de toenmalige minister van Volksgezondheid uitgenodigd om deel te nemen aan
een landelijke commissie. Als lid van deze commissie werd hem verzocht om een systematische interventie studie
uit te voeren naar de effectiviteit van kortdurende psychotherapeutische procedures bij de behandeling van
stress respons syndromes. Prof. Dr. J. Bastiaans van de Universiteit Leiden werkte bij dit project als adviseur. In
nauwe samenwerking met Dr. D. Blom en Dr. R. Kleber resulteerde dit onderzoek in twee boeken welke
respectievelijk een theoretische analyse van diverse aspecten van het stress response syndrome en een
uitgebreide rapportage behelsde van de empirische interventie studie.
Naast de vele functies die Peter Defares in zijn loopbaan heeft bekleed, zijn er enkele die in het bijzonder
genoemd dienen te worden:
1969 - 1970
lid van het oprichtingsbestuur van de Nederlandse Vereniging voor Gedragstherapie (NVG).
1974 -1978
lid van het Nederlands Instituut voor Psychologen (NIP) en voorzitter van de Raad voor In-
en Externe Voorlichting.
1976 - 1991
voorzitter van de Stichting voor Onderzoek naar Psychosociale Stress (SOPS) en daarna tot
1997 vice-voorzitter.
1978 - 1984
lid van de Adviesraad van de Nederlandse Hart Stichting.
1978 - 1986
lid van de Centrale Beleids- en Ondersteuningsgroep ten behoeve van ex-gegijzelden, ingesteld
door het Ministerie van Volksgezondheid.
Voorts was hij lid van de advies commissie Obesitas van de Gezondheidsraad, lid van de Wetenschappelijke
Adviesraad van de Nederlandse Stress Stichting en adviseur van het Instituut voor Psychotrauma (IVP).
Tevens oprichter en voorzitter van Stichting NIAG - Nederlands Instituut voor Wetenschappelijk Onderzoek naar
Ademhalingsregulatie en Gezondheidsbevordering (1998 - 2010).